Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid

ROC Mondriaan is een grote onderwijsinstelling voor middelbaar beroepsonderwijs in de regio Haaglanden, een grootstedelijke omgeving met alle bijbehorende kenmerken. Met zo'n 260 opleidingen, ruim 18.500 mbo-studenten en 6.000 cursisten leidt Mondriaan zijn studenten op tot vakmensen. Bij Mondriaan dragen we niet alleen bij aan de professionele ontwikkeling van onze studenten, maar ook aan hun groei als verantwoordelijke burgers. Dit zorgt ervoor dat onze studenten een waardevolle plek in de samenleving vinden en bijdragen aan de economische en sociale vooruitgang van de regio. Naast opleider bieden wij een stabiele en betrokken werkomgeving aan circa 2400 collega’s elk met een unieke achtergrond en talent. Samen werken we aan een inclusieve leer- werkomgeving waarin alle studenten en medewerkers zich welkom, ondersteunt en veilig voelen én die onze studenten voorbereidt op de arbeidsmarkt van morgen. In dit persdossier vindt u verschillende stappen die wij zetten rondom het thema Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid.  

Inclusie, diversiteit en gelijkwaardigheid in ons onderwijs en onderwijsprogramma’s


Toegankelijkheid in de breedste zin van het woord staat centraal in ons streven naar inclusie. Dit betekent dat ons onderwijs, de gebouwen, functies en de gehele organisatie toegankelijk moeten zijn voor iedereen. Dit gaat verder dan fysieke toegankelijkheid en omvat ook het verwijderen van barrières op het gebied van regels, procedures, beleid en taal. Iedereen moet gelijke kansen krijgen om deel te nemen en bij te dragen.

Wij realiseren dit door ons onderwijs, onze gebouwen, functie en de organisatie voor iedereen toegankelijk te maken. Toegankelijkheid van onderwijs betreft zowel een kwestie van gelijkheid als een waarborg voor onderwijskwaliteit. Een diverse leeromgeving biedt nieuwe perspectieven, verrijkt discussies en bevordert empathie en begrip. Het is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat onderwijs voor iedereen toegankelijk is, ongeacht achtergrond of mogelijkheden.

In de praktijk gaat dit niet vanzelf. Om ons onderwijs voor iedereen toegankelijk te maken zijn er verschillende stappen die wij ondernemen zijn:

  • Zorgen voor gelijke onderwijskansen, ongeacht sociaaleconomische achtergrond, etniciteit, gezondheidstoestand of beperking
  • Toegankelijke scholen creëren voor studenten met lichamelijke beperkingen, bijvoorbeeld door het plaatsen van hellingen en liften
  • Bieden van een divers en inclusief onderwijsaanbod, zodat alle leerlingen zich vertegenwoordigd voelen
  • Professionalisering van docenten in het omgaan met diversiteit en inclusie om alle leerlingen te kunnen ondersteunen en begeleiden
  • Ondersteuning voor leerlingen met speciale behoeften, zoals extra begeleiding, aangepast lesmateriaal en aangepaste toetsing
  • Samenwerken met instanties zoals jeugdzorg, gezondheidszorg en maatschappelijk werk voor extra ondersteuning van studenten

Andere concrete stappen en initiatieven


Aanstellen projectleider Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid
Sinds het voorjaar van 2022 beschikt Mondriaan over een projectleider Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid (DIG). Projectleider, Indra Balwant Gir werkt nauw samen met een regiegroep (bestaande uit onder andere studenten, docenten, dienstmedewerkers, onderwijsdirecteur, schooldirecteur), de directeur HRM en het CvB. Samen hebben zij een beleidsnotitie uitgewerkt om ervoor te zorgen dat initiatieven breed worden gedragen en geïmplementeerd. Het ultieme doel is om een leer en werkomgeving te creëren waarin alle studenten en medewerkers zich gerespecteerd, gewaardeerd en ondersteund voelen en gelijke kansen krijgen.

Inclusie schooljaarkalender
Middels een Inclusie schooljaarkalender, wordt aandacht besteed aan enerzijds terugkerende feestdagen van diverse groepen, zodat iedereen zich gezien voelt binnen onze organisatie. Anderzijds in het kader van diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid worden belangrijke onderwerpen als discriminatie en equal pay geadresseerd. Door middel van stukken op ons intranet of een activiteit wordt er aandacht besteed aan de items die zijn opgenomen in de inclusie schooljaarkalender. Zo is er vorig jaar tijdens de week tegen discriminatie en racisme een signlanguage coffebar langs alle locaties gegaan waar studenten en medewerkers een kopje koffie of thee konden bestellen. Dit kon echter alleen doormiddel van gebarentaal. Hierdoor leef je je als student en medewerker in, in de leefwereld van de ander, waardoor je de ander beter leert begrijpen.

Decentrale initiatieven zoals GSA’s
GSA staat voor Gender & Sexuality Alliance. In deze alliantie maken studenten op school zich sterk voor een omgeving waar zij en andere studenten zichzelf kunnen zijn en waar het veilig is om voor je seksuele voorkeuren uit te komen. GSA’s bieden een veilige ruimte voor LGBTQ+ studenten. Ze organiseren bijeenkomsten, evenementen en campagnes om bewustzijn te vergroten, acceptatie te bevorderen en zo discriminatie te voorkomen.

(Burgerschaps-)onderwijs
Het (burgerschaps-)onderwijs besteed aandacht aan allerlei aspecten van diversiteit en inclusie. We vinden het belangrijk dat studenten kennis maken met verschillende achtergronden, culturen en perspectieven binnen onze maatschappij. Door deze thema’s te integreren in onze lessen, leren studenten open te staan voor verschillen, respectvol met elkaar om te gaan en discriminatie te vooroordelen. Dit draagt bij aan een inclusieve en gelijkwaardige leeromgeving waarin alle studenten zich veilig en geaccepteerd voelen. Bovendien stimuleert het ook de ontwikkeling van interculturele competenties die studenten nodig hebben om succesvol te functioneren in een diverse samenleving. Inclusie en diversiteit zijn daarom essentiële onderdelen van ons onderwijsprogramma.

Lezingen en/of dialogen
Een aantal keer per jaar worden er lezingen en dialogen georganiseerd voor studenten en medewerkers, gericht op thema's zoals diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid. Voorbeelden van onderwerpen zijn onderwijs in grootstedelijk context, hoe daarmee om te gaan en waar we rekening mee moeten houden. Evenals de betekenis van inclusief onderwijs en het verminderen van drempels. Deze evenementen stimuleren de discussie binnen de organisatie over belangrijke maatschappelijke thema’s en bevorderen het nadenken over inclusieve praktijken.

Teams aan zet
Teams aan Zet draait om de samenwerking van medewerkers in teams, gebaseerd op de principes van deep democracy. Deze aanpak belegt taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden laag in de organisatie, waardoor de potentie van medewerkers optimaal wordt benut. Dit versterkt de kwaliteit van het onderwijs en vergroot het werkplezier. Deep democracy is een methode voor inclusieve besluitvorming en conflicthantering, waarbij de collectieve wijsheid wordt ingezet om het handelen te versterken.

Partnerschappen


Stage discriminatie
ROC Mondriaan werkt nauw samen met diverse partners om stagediscriminatie tegen te gaan, waaronder de gemeente Den Haag, hogescholen, SBB, en het bedrijfsleven. Veel studenten ervaren dagelijks stagediscriminatie, waardoor het vinden van een stageplaats of het succesvol afronden ervan een uitdaging kan zijn. Op 23 mei 2023 ondertekenden ROC Mondriaan, Hogescholen, de gemeente Den Haag, de ministeries van OCW en SZW, studentenorganisaties en werkgevers een Haags manifest om stagediscriminatie aan te pakken. Dit initiatief zorgt ervoor dat elke student een gelijke kans krijgt op een stageplek.

Wethouder Hilbert Bredemeijer was aanwezig bij deze ondertekening: “Het is mooi om hier deze volle zaal te zien. Zo veel mensen die voor dezelfde opgave staan: jongeren lesgeven en een goede toekomst bieden. Mijn ouders gaven mij die kans en ik wil die ook aan mijn kinderen geven. Maar ik besef ook dat ik makkelijk praten heb, mijn wieg stond nou eenmaal op een bepaalde plek. Veel studenten komen uit andere wijken, hebben een andere afkomst en zij verdienen diezelfde kansen. Wat me gelukkig maakt is om te zien hoe gemotiveerd de mensen hier zijn om daar iets aan te doen. En natuurlijk moeten we als gemeente daar hard aan meewerken, we zijn immers een grote speler in Den Haag met 10.000 mensen in dienst.”

VN-verdrag handicap
Daarnaast hecht ROC Mondriaan veel waarde aan toegankelijk onderwijs voor alle studenten. Op 7 december 2022 ndertekende ROC Mondriaan het VN-verdrag handicap, een internationaal mensenrechtenverdrag dat de rechten en waardigheid van personen met een handicap of beperking beschermt. Dit verdrag is van toepassing op alle soorten handicaps die deelname aan de samenleving kunnen beperken en stelt dat mensen met een handicap moeten kunnen genieten van alle mensenrechten, zoals gelijkheid, toegankelijkheid, onderwijs en werk. Nederland heeft dit verdrag bekrachtigd en verplicht zich daarmee om te werken aan een betere positie voor mensen met een handicap.

Ons doel is om maatwerk en samenwerking tussen onderwijsinstellingen te bevorderen, zoals een warme overdracht van studenten. We bieden extra ondersteuning aan leerlingen die dat nodig hebben, variërend van individuele begeleiding om specifieke moeilijkheden te overwinnen tot aangepast lesmateriaal, technologische hulpmiddelen en extra tijd voor examens.

Maatschappelijke diensttijd (kansgelijkheid)
Dankzij maatschappelijke diensttijd (MDT) zijn er ook vele maatschappelijke organisaties verbonden aan ROC Mondriaan. Studenten nemen deel aan challenges waarbij ze hun talenten inzetten en iets terugdoen voor de maatschappij. Dit varieert van het organiseren van sporttoernooien voor jongeren tot het begeleiden van activiteitenmiddagen voor ouderen. Projectleider Jessica Reina Lapré zegt hierover: “We willen een brug vormen tussen het onderwijs, de maatschappij en het bedrijfsleven. In de wereld van nu is duurzaamheid daaruit niet meer weg te denken.”

Charter diversiteit
Op 9 mei 2021 heeft het ROC Mondriaan de charter diversiteit ondertekend en gecommitteerd zich daarmee in te zetten voor diversiteit en inclusie. Dit is het eerste moment geweest waarop wij naar buiten zijn getreden met dit onderwerp. 

Het is als het ware een eerste moment geweest waar de organisatie zich naar buiten toe heeft gecommitteerd aan de slag te gaan met dit thema. 

In het charter zijn drie speerpunten benoemd:

  • Het bevorderen van een inclusieve cultuur in de teams van medewerkers; dit een belangrijke rol te laten spelen bij de ontwikkeling naar ‘Teams aan zet’, een ontwikkeling die de komende jaren zijn beslag krijgt.
  • Studenten een stem/ inspraak en verantwoordelijkheden geven als het gaat om de inhoud en inrichting van hun onderwijs en thema’s die hen betreffen. 
  • Het waar nodig vergroten van diversiteit in alle lagen van de organisatie.

Video: onderdeel van maatschappelijk diensttijd (MDT)

Inclusieve initiatieven vanuit werknemers en studenten


ROC Mondriaan ondersteunt actief inclusieve initiatieven binnen haar school. Er zijn initiatieven opgezet om studenten en medewerkers aan te moedigen met ideeën te komen en samen te werken aan inclusie. 

  • Lezingen: wat vraagt het om onderwijs te geven in grootstedelijke context. Of waarom het belangrijk is dit thema te adresseren
  • Workshop: Omgaan met vooroordelen en diversiteit in de praktijk
  • Learnings in de leeromgeving ‘Mijn Mondriaan academie’ die passen bij het thema Diversiteit en Inclusie

In het afgelopen schooljaar zijn de volgende activiteiten georganiseerd in het kader van het bevorderen van diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid.

De lijst met activiteiten van het afgelopen schooljaar 2023-2024:

Landelijke week tegen pesten (25 tot en met 29 september 2023)
Iedereen is tegen pesten, toch gebeurt het nog steeds. De slogan van de Week Tegen Pesten 2023 is ‘Goed voor elkaar!’. Samen zorg je voor een gezellig en veilig groepsklimaat. Met de Week Tegen Pesten maak je een goede start in het nieuwe schooljaar, waarin je met elkaar een basis legt voor een prettige en veilige school. Deze Gouden weken en aandacht voor pestpreventie helpen bij het bevorderen van een gezonde, veilige en positieve leeromgeving, wat essentieel is voor het succes en welzijn van onze studenten. 

Diversity day (3 oktober 2023)
Prijsvraag uitgezet bij zowel studenten als medewerkers: hoe de verbondenheid in de klas of team te vergroten. De volgende tekst is gecommuniceerd naar de organisatie: ROC Mondriaan streeft ernaar om een school te zijn waar niemand wordt buitengesloten. We geloven in het herkennen, waarderen en benutten van elkaars talenten. Ons doel is om een ROC te zijn dat symbool staat voor verbondenheid en respect. We erkennen dat dit soms een uitdaging kan zijn, en daarom dagen we jullie uit om met ons mee te denken tijdens Diversity Day 2023. 

Paarse vrijdag (8 december 2023)
Alle scholen zijn opgeroepen paarse kleding aan te doen. Op Paarse Vrijdag geven we extra aandacht aan diversiteit om zo acceptatie te bevorderen voor seksuele diversiteit en genderdiversiteit. Op deze dag nodigen we iedereen uit om mee te doen. Dat door paarse kleding te dragen om zo je solidariteit te tonen met LHBTIQ+ jongeren en collega’s en hen te steunen in de strijd tegen homofobie en discriminatie. Het doel van Paarse Vrijdag is om een veilige omgeving te creëren waarin iedereen zichzelf kan zijn, ongeacht hun seksuele geaardheid of genderidentiteit.

De week tegen discriminatie en racisme (13 tot en met 17 maart)
Tijdens deze week is er aandacht gevraagd voor het thema stagediscriminatie bij zowel studenten als medewerkers. Ook is er opgehaald bij studenten en medewerkers wat wij zouden kunnen doen om discriminatie en racisme tegen te gaan. Zo heeft de school voor Zorg als een van de eerste scholen een stappenplan gemaakt voor al haar docenten over hoe om te gaan met stagediscriminatie en is er een meldpunt binnen de school geopend.

Presentatie Paul Scheffer (20 juni 2023)
Bijeenkomst Onderwijs in een grootstedelijke context voor medewerkers, burgerschapsdocenten, directeuren, CvB, OR en CSR! Het belang van wederzijds respect kwam voortdurend in zijn verhaal terug, net als de waarschuwing om mensen niet in hokjes te plaatsen op basis van diversiteit. In zijn lezing benadrukte Paul Scheffer dus het belang van gelijkwaardigheid, respect en wederkerigheid bij het omgaan met diversiteit in een grootstedelijke context. Hij pleitte daarbij voor een inclusieve benadering en het vermijden van conflicten door middel van dialoog en begrip.

Goedkeuring Beleidsnotitie Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid (18 juni 2023) 
Het College van Bestuur heeft - met positief advies van het MT – de Beleidsnotitie Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid vastgesteld. In de beleidsnotitie zijn er drie hoofddoelstellingen te onderscheiden:

  1. Gelijke kansen
  2. Potentieel benutten
  3. Een welkom en veilig ROC

Als het gaat om diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid, is het belangrijk dat iedereen zich betrokken voelt. Dit doen we door samen gemeenschappelijke normen te ontdekken en/of te ontwikkelen, grenzen te stellen en daarmee de ‘gemeenschappelijke ruimte’ te vergroten en een veilige omgeving te versterken. Wederkerigheid is daarbij een belangrijk beginsel.

De Inclusie jaarkalender schooljaar 2024/ 2025
De Inclusie jaarkalender schooljaar 2024 – 2025 biedt de mogelijkheid om belangrijke data te markeren die relevant zijn voor mensen met verschillende achtergronden en ervaringen en hiermee rekening te houden bij het plannen van bijvoorbeeld examens en belangrijke opdrachten. Daarnaast biedt het verschillende voordelen die bijdragen aan een veilige, respectvolle en inclusieve leeromgeving voor alle studenten.

Heb je vragen of wil je meer informatie? Stuur een mail naar pers@rocmondriaan.nl